Europium

In 1890 ontdekte Paul Émile Lecoq de Boisbaudran spectrumlijnen in een mengsel van samarium en gadolinium welke niet bij die elementen hoorden. Hierdoor ontstond het vermoeden over het bestaan van europium. De ontdekking van europium wordt echter meestal toegeschreven aan Eugène-Antole Demarçay, een Franse chemicus die in 1896 samarium onderzocht en daarbij stuitte op een verontreiniging door europium. In 1901 was hij in staat om europium voor het eerst te isoleren.

De naam europium is afgeleid van het werelddeel Europa.

[bewerk] Toepassingen

Metallisch europium is voor industriële toepassingen vrijwel onbruikbaar. Verbindingen van europium zijn wel voor meerdere doeleinden inzetbaar:

Europiumoxide wordt gebruikt om fosfor te activeren in televisie's.
Sommige plastic's kunnen van europium voorzien worden om als lasermateriaal gebruikt te worden.
In legeringen wordt europium gebruikt om de eigenschappen van andere metalen te verbeteren.
Waarschijnlijk wordt een europiumcomplex gebruikt in de huidige bankbiljetten van de Eurozone van de Europese Unie.

Verschillende isotopen van europium zijn goede neutronenvangers en kunnen daarvoor worden gebruikt in nucleaire installaties.

[bewerk] Opmerkelijke eigenschappen

Europium is een buigzaam metaal en qua hardheid lijkt het op lood. Van alle lanthaniden en actiniden is europium het meest reactief. Het oxideert zeer snel aan de lucht, reageert met water op een met calcium vergelijkbare manier en vliegt spontaan in brand bij temperaturen boven de 150 °C.

[bewerk] Verschijning

Door het reactieve karakter van europium wordt het nooit als vrij element in de natuur aangetroffen. Er zijn echter veel mineralen die lage concentraties europium bevatten, waarvan bastnasiet en monaziet commercieel aantrekkelijk zijn.

Spectra wijzen uit dat europium ook op de zon en veel andere sterren voorkomt.

[bewerk] Isotopen

Meest stabiele isotopen
Iso	RA (%)	Halveringstijd	VV	VE (MeV)	VP
¹⁵⁰Eu	syn	36,9 j	EV	2,261	¹⁵⁰Sm
¹⁵¹Eu	47,8	stabiel met 88 neutronen
¹⁵²Eu	syn	13,537 j	β	1,874	¹⁵²Gd
¹⁵³Eu	52,2	stabiel met 90 neutronen
¹⁵⁴Eu	syn	8,593 j	β	1,969	¹⁵⁴Gd
¹⁵⁵Eu	syn	4,7611 j	β	1,627	¹⁵⁵Gd

In de natuur komen de stabiele europium isotopen ¹⁵¹Eu en ¹⁵³Eu in bijna gelijke verhouding voor. Er zijn ongeveer 35 isotopen bekend, waarvan ¹⁵⁰Eu met een halfwaardetijd van ruim 35 jaar het stabielst is. De meeste isotopen hebben halfwaardetijden van minder dan 12 seconden.

[bewerk] Toxicologie en veiligheid

De toxicologie van europium is nog niet volledig onderzocht, maar niets wijst erop dat het metaal erg giftig is in vergelijking met andere zware metalen. Bij europium bestaat er brandgevaar. In poedervorm kan dat zelf explosief verlopen.

[bewerk] Externe links

PeriodiekSysteem.com over: Europium
Lenntech over: Europium
(en) EnvironmentalChemistry.com over: Europium
(en) WebElements.com over: Europium

Meer afbeeldingen die bij dit onderwerp horen, zijn te vinden in de categorie Europium van Wikimedia Commons.

Chemische elementen en isotopen
Periodiek systeem: Standaard · Alternatief · Elektronenconfiguratie Isotopentabel: Op element (compleet) · Op element (in delen) · Op atoommassa Lijst met elementen: Op naam · Rangschikken naar keuze · Op nummer

Categorie: Lanthanide